Celiakia: trwała nietolerancja glutenu

09-05-2014 | Posted by Paulina

      Celiakia, zwana również chorobą trzewną, jest trwałą nietolerancją glutenu. Gluten jest to mieszanina białek: gliadyny i gluteniny, które występują w zbożach tj. w pszenicy, jęczmieniu i życie. U osób chorych na celiakię spożycie tego białka może powodować uszkodzenie błony śluzowej jelita cienkiego, co przyczynia się do rozwinięcia zespołu złego wchłania substancji pokarmowych.

      Celiakia klasyczna rozwija się wcześnie, u dzieci do 2. roku życia a tzw. celiakia atypowa może pojawić się u osób w każdym wieku.

      Objawy klasycznej celiakii (częściej u dzieci):

  • zwolnienie lub zahamowanie rozwoju dziecka (mała masa ciała, niski wzrost) 
  • powiększenie obwodu brzucha 
  • przewlekłe biegunki 
  • drażliwość 
  • apatia 
  • zaniki mięśni 
  • niedobór witamin rozpuszczalnych w tłuszczach: A, D, E 

      Objawy atypowej celiakii (w każdym wieku):

  • nudności 
  • wymioty 
  • wzdęcia 
  • zaparcia 
  • bóle brzucha 
  • nawracające afty jamy ustnej 
  •  trudna do leczenia niedokrwistość z niedoboru żelaza i/lub kwasu foliowego 
  • niski wzrost
  • osteoporoza 
  • zaburzenia uzębienia: hipoplazja szkliwa zębowego 
  • częste bóle głowy 
  • może występować padaczka 
  • może występować depresja 
  • częściej niż u osób zdrowych - niepłodność 
  • poronienia 

Przyczyna:

      Celiakia występuje z częstością 1:100 - 1:300. Dotyka zwłaszcza osoby (dzieci jak i dorosłych), które są do niej predysponowane genetycznie (HLA-DQ2, HLA-DQ8). Coraz więcej naukowców skłania się ku teorii autoimmunizacyjnej, według której dochodzi do aktywacji autoreaktywnych limfocytów T i B.

Leczenie:

      Postępowaniem z wyboru jest dieta bezglutenowa. Gluten jest białkiem występujących w zbożach (pszenica, żyto, jęczmień). W Polsce również owies, powinien być eliminowany z diety, ze względu na możliwość zanieczyszczenia gliadyną (składnik białka zbóż).

      Dodatkowo osoby z celiakią powinny okresowo przyjmować witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, zwłaszcza witaminę D i A. Jeśli jest taka konieczność zaleca się także uzupełniać dietę o kwas foliowy, witaminę B12, żelazo i wapń.

News Tags